Open Knowledge Format

Tri thức đang bị khóa trong chính công cụ tạo ra nó

Tri thức doanh nghiệp nằm rải rác trong danh mục dữ liệu, wiki, ổ đĩa chia sẻ, chú thích mã nguồn và kinh nghiệm của nhân viên. Mỗi nơi có định dạng và API riêng, nên mỗi lần cần tập hợp ngữ cảnh cho tác nhân AI lại phải tạo quy trình chuyển đổi riêng. Google Cloud, đơn vị công bố OKF, mô tả tình trạng này là tri thức bị giữ lại ở nơi đã tạo ra nó (McVeety & Hormati, 2026a).

Khi tri thức được lưu trong định dạng khép kín của một nhà cung cấp, có thể phát sinh các vấn đề:

• Phụ thuộc nhà cung cấp: Chuyển công cụ có thể đòi hỏi khối lượng lớn công việc chuyển đổi tri thức.
• Phải làm lại cho từng AI: Mỗi mô hình hoặc tác nhân mới có thể cần cách cung cấp tri thức riêng.
• Con người khó đọc: Tri thức trong cơ sở dữ liệu độc quyền khó kiểm tra hay chỉnh sửa nếu không có giao diện chuyên dụng.

Cách tiếp cận

Google Cloud công bố OKF vào tháng 6 năm 2026, phiên bản 0.1. Đặc tả mở này dùng Markdown cùng YAML front matter để biểu diễn tri thức của tổ chức theo cách đơn giản:

1. Mỗi đơn vị tri thức là một tệp Markdown: Mỗi khái niệm như bảng, bộ dữ liệu, chỉ số hoặc quy trình được ghi trong một tệp riêng.
2. Chỉ trường type là bắt buộc: Ghi loại khái niệm trong YAML front matter ở đầu tệp. Các trường như title, description, resource, tags và timestamp là tùy chọn.
3. Kết nối tri thức bằng liên kết: Dùng liên kết Markdown thông thường giữa các tệp để thể hiện quan hệ.
4. Sắp xếp bằng thư mục: Gom các khái niệm liên quan vào thư mục và dùng index.md để giới thiệu toàn bộ. Tập hợp này được gọi là một bundle.

Không cần cơ sở dữ liệu, SDK hay một cloud cụ thể. Tệp có thể đọc bằng trình soạn thảo thông thường, quản lý bằng Git và mang sang môi trường khác. Phiên bản 0.2 công bố tháng 7 năm 2026 bổ sung các trường tùy chọn để ghi độ tin cậy của tri thức, như nguồn (sources), lịch sử tạo và xác minh (generated/verified), hạn cần kiểm tra lại (stale_after) và trạng thái (status) (McVeety & Hormati, 2026b).

Định hướng thiết kế của Technica AI

Technica AI hướng tới việc để doanh nghiệp luôn có thể mang tri thức của mình sang nơi khác. Khi tri thức được cấu trúc trong AIKNOW có thể nhập và xuất bằng định dạng mở như OKF, tri thức vẫn là tài sản của doanh nghiệp thay vì bị gắn với một sản phẩm cụ thể.

Giá trị kinh doanh

• Dễ chuyển sang công cụ khác

  Tri thức được lưu thành tệp tiêu chuẩn, giúp trích xuất nội dung và các mối liên hệ khi chuyển công cụ. Khả năng tương thích, tích hợp và phân quyền ở nơi tiếp nhận vẫn cần được xác nhận.

• Con người và AI cùng đọc được

  Nhân viên có thể trực tiếp đọc, kiểm tra và chỉnh sửa Markdown; tác nhân AI cũng có thể dùng chính các tệp đó làm ngữ cảnh.

• Theo dõi phiên bản

  Có thể quản lý bằng Git hoặc công cụ tương tự để theo dõi ai đã thay đổi nội dung gì và khi nào.

• Ghi nhận nguồn gốc tri thức

  Lưu lại quá trình tạo, kiểm tra và cập nhật để hỗ trợ đánh giá cách sử dụng tri thức. Bản ghi này tự nó không bảo đảm nội dung là chính xác.

Lưu ý khi ứng dụng

• OKF là đặc tả mới công bố và có thể tiếp tục thay đổi. Cần theo dõi cập nhật để điều chỉnh cách hỗ trợ.
• Nếu tri thức dạng tệp có thông tin mật, cần thiết kế riêng quyền truy cập và mã hóa tại nơi lưu trữ.

Sản phẩm liên quan

• AIKNOW

  Hỗ trợ nhập và xuất OKF theo cấu hình cho tri thức có cấu trúc, dễ di chuyển.

• AIKNOW Security

  Bổ sung bảo vệ mạng, phân quyền và bảo vệ phân tán văn bản gốc cho các dự án triển khai tri thức mật.

Tài liệu tham khảo

• McVeety, S. & Hormati, A. (2026a). How the Open Knowledge Format can improve data sharing. Google Cloud Blog, June 12, 2026. https://cloud.google.com/blog/products/data-analytics/how-the-open-knowledge-format-can-improve-data-sharing
• McVeety, S. & Hormati, A. (2026b). Open Knowledge format v0.2 tackles agentic trust. Google Cloud Blog, July 24, 2026. https://cloud.google.com/blog/products/data-analytics/okf-v0-2-adds-trust-signals
• GoogleCloudPlatform. knowledge-catalog / okf (specification and samples). GitHub. https://github.com/GoogleCloudPlatform/knowledge-catalog/tree/main/okf